ნაწილი 4 — მომაკვდავი კაცის უკანასკნელ სურვილად გავხდი მისი ცოლი, მაგრამ დაკრძალვის შემდეგ ადვოკატის სახე უცებ გაფითრდა

ნაწილი 4

კარლი ცოცხალი არ ყოფილა, რა თქმა უნდა. მაგრამ ვიდეოკასეტაზე მისი ხმა ნამდვილად ისმოდა.

ადვოკატმა ძველი პლეერი საწყობის კუთხიდან იპოვა. დენი მხოლოდ მაშინ ჩაირთო, როცა მანქანის აკუმულატორი მოვძებნეთ და რამდენიმე მავთული ერთმანეთს მივაერთეთ. ეკრანი რამდენჯერმე აციმციმდა, შემდეგ კი მტვრიან ოთახში კარლის სახე გამოჩნდა.

ის ბევრად ახალგაზრდა იყო.

მის უკან იდგა მამაჩემი. დედა კამერის გვერდით იდგა და ხელში სქელი საქაღალდე ეჭირა.

— თუ ეს ჩანაწერი ვინმემ ნახა, — თქვა კარლმა, — ეს ნიშნავს, რომ ჩვენ ვეღარ ვილაპარაკებთ.

ადვოკატი ეკრანს მიაჩერდა.

მე კი სკამს ჩავეჭიდე, რომ არ დავცემულიყავი.

ვიდეოში მამაჩემი მაგიდაზე რამდენიმე დოკუმენტს შლიდა. იქ ჩანდა ანგარიშები, გადარიცხვები, სახელები და ხელმოწერები. შემდეგ დედამ კამერას მოხედა.

— დირექტორმა იცის, რომ ვიპოვეთ, — თქვა მან. — თუ ხვალ პოლიციაში მივალთ, ის ყველაფერს დაკარგავს.

კარლმა მის გვერდით ჩადგა.

— და თუ ჩვენ ვერ მივალთ, ნინო უნდა გადარჩეს. ის ახლა ექვსი წლისაა. მას არ უნდა ჰქონდეს ამ ყველაფრის ტარება.

ვიდეოში მცირე პაუზა იყო. შემდეგ კარლმა პირდაპირ კამერის ობიექტივს შეხედა.

— მე დავმალავ ასლს. თუ რამე დაგვემართა, ნინოს სიცოცხლე უნდა იყოს დაცული. არავინ უნდა იცოდეს, რომ მან ეს იცის.

ჩანაწერი შეწყდა.

საწყობში მხოლოდ ძველი პლეერის ხრაშუნი ისმოდა.

— რატომ თქვა იმ კაცმა, რომ იმ ღამესაც გადამარჩინა? — ვკითხე.

ადვოკატმა პასუხამდე დიდხანს იფიქრა.

— შეიძლება იმიტომ, რომ მან თქვენი მოკვლა ვერ შეძლო.

— ან არ მოინდომა.

— ნინო, ახლა პოლიციაში უნდა წავიდეთ.

ამჯერად არ შევწინააღმდეგებივარ.

იმავე ღამეს სამართალდამცველებს მივაწოდეთ კასეტა, საბუთები და კარლის წერილი. რამდენიმე საათში გაირკვა, რომ დირექტორის ხალხი საწყობისკენ მიმავალ გზაზე დაგვყვებოდა. ისინი დააკავეს, სანამ ჩვენ დაკითხვაზე ვიყავით.

მაგრამ დირექტორს თავად ჯერ ვერავინ შეხებოდა.

ადვოკატმა მითხრა, რომ მას ძლიერი დამცველები ჰყავდა და ძველი საქმეების გაქრობას წლების განმავლობაში ახერხებდა.

დილით კი ჩემი ტელეფონი ისევ დარეკა.

ამჯერად ზარზე მისი სახელი ეწერა.

— არ უპასუხოთ, — მითხრა ადვოკატმა.

— მთელი ცხოვრება სხვები წყვეტდნენ, რისი ცოდნა შემეძლო. ახლა მე გადავწყვეტ.

ზარი ავიღე.

— შენ არ იცი, რას ეხები, — თქვა კაცმა.

მის ხმაში ბრაზი კი არა, დაღლილი შიში იგრძნობოდა.

— ვიცი, რომ ჩემი მშობლები მოკლეს.

— ისინი იმ საქმეში თვითონ გაეხვივნენ.

— და თქვენ მათი სიკვდილი მოაწყვეთ?

ხაზის მეორე მხარეს დუმილი ჩამოწვა.

— კარლმა ყველაფერი არ გითხრა.

— მაშინ მითხარით თქვენ.

— კარლი იმ ღამეს ჩვენთან იყო. მან იცოდა, რომ მანქანის მუხრუჭები დაზიანებული იყო.

ჩემი თითები გამეყინა.

— რას ამბობთ?

— შენი მშობლების მანქანაში ის არ ჩაჯდა. მან ისინი მარტო გაუშვა.

ზარი დასრულდა.

იმ წუთას კარლის მიმართ სიყვარული და ტკივილი ერთმანეთს შეეჯახა. შეიძლება კაცმა, რომელმაც მთელი ცხოვრება დამიცვა, ჩემგან რაღაც დამალა. შეიძლება სიკვდილის წინაც კი სრული სიმართლე არ მითხრა.

ადვოკატმა ჩემი სახე დაინახა და ჩუმად თქვა:

— თქვენ უფლება გაქვთ, ეჭვი შეიტანოთ ყველაფერში.

რამდენიმე საათში პოლიციამ ვიდეოს აუდიო ნაწილი გააუმჯობესა. კარლის ხმა უფრო მკაფიოდ გაისმა. მან თქვა, რომ იმ ღამეს მშობლებისთვის მანქანის შეცვლას სთავაზობდა, მაგრამ მამაჩემმა უარი უთხრა. კარლი მათ კვალში მიჰყვებოდა, თუმცა გზაზე მისი მანქანა გაფუჭდა.

ეს არ იყო ღალატი.

ეს იყო შემთხვევა, რომელსაც მთელი ცხოვრება დამნაშავედ თვლიდა თავს, რადგან მათი მანქანა მარტო წავიდა.

ორი დღის შემდეგ დირექტორი დააკავეს. სასამართლომ მოგვიანებით დაადასტურა, რომ მან ავარიის ბრძანება გასცა და კარლის ხანგრძლივი დუმილი გამოიყენა თავის დასაცავად. ადვოკატმა უარი თქვა მის დაცვაზე, როცა ფინანსურმა ჩანაწერებმა აჩვენა, რომ დირექტორი წლების განმავლობაში მისივე კლიენტებს ატყუებდა.

დაკავების დღეს მისი ოფისიდან დამირეკეს.

— ბატონი გელაშვილი ამბობს, რომ თქვენთან შეხვედრა სურს, — მითხრა მდივანმა.

— არ მინდა.

— ამბობს, რომ კარლის შესახებ რაღაც მნიშვნელოვანი უნდა გითხრათ.

— კარლმა უკვე საკმარისი მითხრა.

მაგრამ შეხვედრამდე ერთი კვირით ადრე ადვოკატმა სასამართლოში აუდიოჩანაწერი მოისმინა, რომელშიც დირექტორი საკუთარ ხმას ცნობდა. ჩანაწერში ის ერთ-ერთ თანამშრომელს ეუბნებოდა:

— თუ ოჯახი წინააღმდეგობას გაუწევს, ავარია ისე უნდა გამოიყურებოდეს, თითქოს მძღოლს ჩაეძინა.

დირექტორმა თავდაპირველად გაიცინა.

— ეს ჩემი ხმა არ არის.

მოსამართლემ ჩანაწერი თავიდან ჩართო.

მისი სიცილი დარბაზში გაისმა.

მაშინ კაცმა პირველად დახარა თავი. საკუთარი სიტყვების მოსმენამ იმაზე მეტად გატეხა, ვიდრე ნებისმიერი ჩვენება.

მე იმ დარბაზში უკან ვიჯექი. არ მინდოდა მისი ტკივილით მეცხოვრა. არც შურისძიება მინდოდა. უბრალოდ მინდოდა, ბოლოს და ბოლოს, ჩემი მშობლების სიკვდილს სწორი სახელი ჰქონოდა.

სასამართლოს შემდეგ სახლში დავბრუნდი.

კარლის ოთახში მისი ნივთები თითქმის აღარ დარჩენილიყო. წამლები წავიღე. ტანსაცმელი საქველმოქმედო ცენტრს გადავეცი. მაგიდაზე მხოლოდ მისი ჩაის ჭიქა იდგა და თაროზე — მოტეხილრქიანი ხის ირემი.

ფეხში შევეხე.

იმ პატარა ნივთს ისეთი სიცარიელე ჰქონდა გარშემო, თითქოს მთელი ოთახი მის გარშემო იცლებოდა.

სამი თვის შემდეგ სხვა ქალაქში გადავედი. ჰოსპისის ცენტრში დამხმარედ დავიწყე მუშაობა. დილით პაციენტებს საუზმეს ვუმზადებდი, საღამოს კი მათი ისტორიების მოსმენას ვაგრძელებდი. კარლის გამო ვიცოდი, რომ ზოგჯერ ადამიანს წამალზე მეტად ერთი მშვიდი საუბარი სჭირდება.

ჩემს ფანჯარასთან პატარა ქოთანში რეჰანი გავზარდე. კვირაობით ბაზარში დავდიოდი. პირველად წლების შემდეგ აღარ ვამოწმებდი კარის საკეტს ყოველ ხმაურზე.

ერთ დღეს ჩემი მეზობლის რვა წლის გოგონამ ნახატი მაჩუქა. ნახატზე სახლი იყო, ყვითელი მზე და სამი ადამიანი, რომლებსაც ხელები ერთმანეთისთვის ჩაეჭიდათ.

— ეს თქვენ ხართ? — ვკითხე.

— თქვენ, თქვენი მშობლები და ის კაცი, რომელიც გიცავდათ, — მიპასუხა მან.

გული შემეკუმშა.

— კარლს იცნობდი?

— არა. მაგრამ თქვენ ისე ლაპარაკობთ მასზე, თითქოს ოთახშია.

ზამთარში ქალაქს პირველი თოვლი დაატყდა. იმ დღეს ჩემი ძველი ტელეფონი ისევ აინთო. უცნობი ნომერი იყო. შეტყობინებაში ეწერა: „შეგიძლია ყველაფერი თავიდან დაიწყო. მე დაგეხმარები. მხოლოდ ერთი შეხვედრა მინდა.“

ვიცოდი, რომ ეს დირექტორი ვერ იქნებოდა — ის ციხეში იყო. ადვოკატმა მითხრა, რომ შეტყობინება მისი ოჯახისგან მოდიოდა. მათ სურდათ, სასამართლოში ჩემი ჩვენება შემეცვალა და სანაცვლოდ ფული შემომთავაზეს.

წავშალე შეტყობინება.

შემდეგ ერთი სიტყვა მივწერე:

— არა.

მეტი არაფერი.

იმ საღამოს კარლის წერილი ისევ წავიკითხე. ბოლო გვერდზე ეწერა: „თუ ოდესმე დაგავიწყდება, რატომ დაგტოვე ამ გასაღებით, დაიმახსოვრე — მე შენში არასდროს დამინახავს სუსტი ბავშვი. მე ვხედავდი ქალს, რომელიც საკუთარ ცხოვრებას თვითონ აირჩევდა.“

სპილენძის გასაღები ჩემს სამუშაო მაგიდაზე მედო. ნახევარმთვარის ნიშანი ფანჯრიდან შემოსულ სინათლეს ირეკლავდა.

მის გვერდით ხის პატარა ირემი დავდე. მოტეხილი რქა ისევ ისეთი ჰქონდა, როგორც იმ დღეს, როცა კარლმა მითხრა, რომ დამალული ნივთები მხოლოდ ნამდვილ ადამიანებს ეჩვენებათ.

დიდხანს ვუყურებდი ორივეს.

შემდეგ ფანჯარა გავაღე.

თოვლი ოთახში არ შემოსულა. მხოლოდ ცივი ჰაერი შემოიპარა და ფარდები აამოძრავა.

იმ წამს პირველად მივხვდი, რომ კარლის დაკარგვა აღარ ნიშნავდა ჩემი ცხოვრების დასასრულს. ის ჩემი წარსულის ნაწილი იყო — მძიმე, მტკივნეული, მაგრამ უკვე ჩემი ხელით დალაგებული.

ირემი თაროზე დავაბრუნე.

გასაღები კი გულთან ახლოს, პატარა ხის კოლოფში შევინახე.

კარი დავკეტე.

და ამჯერად არავის ველოდებოდი.